Το «Εξοικονομώ 2025» είναι ένα πρόγραμμα του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας που στοχεύει στην ενεργειακή αναβάθμιση των κατοικιών, επιδιώκοντας εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας άνω του 30% ανά κατοικία. Απευθύνεται σε όλα τα ελληνικά νοικοκυριά, χωρίς περιορισμούς εισοδήματος ή γεωγραφικά κριτήρια. Μάλιστα, το πρόγραμμα προσφέρει έξτρα κίνητρα για τα πιο φτωχά νοικοκυριά, ώστε να συμμετάσχουν και αυτά στο πρόγραμμα. Οι αιτήσεις έχουν ξεκινήσει από τις 8 Ιανουαρίου και έλαβαν παράταση από τις 20 Μαρτίου στις 4 Απριλίου 2025.
Για κάθε φυσικό πρόσωπο (για κάθε ΑΦΜ αιτούντα) είναι δυνατή η υποβολή μόνο μίας (1) αίτησης. Σημειωτέον, κατοικίες με ενεργή αίτηση σε κάποιο από τα προγενέστερα προγράμματα ενεργειακής αναβάθμισης «Εξοικονόμηση κατ’ Οίκον ΙΙ», «Εξοικονομώ-Αυτονομώ», «Εξοικονομώ 2021», «Εξοικονομώ 2023», «Εξοικονομώ Ανακαινίζω για Νέους», ΔΕΝ έχουν δικαίωμα υποβολής αίτησης στο τρέχον πρόγραμμα. Εξαίρεση αποτελεί η περίπτωση συμμετέχοντος διαμερίσματος αίτησης πολυκατοικίας «τύπου Β» του Προγράμματος «Εξοικονομώ -Αυτονομώ», για το οποίο επιτρέπεται να υποβληθεί αίτηση ως διαμέρισμα στο τρέχον Πρόγραμμα. Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις η αίτηση δεν γίνεται αποδεκτή.
Αφορά και ιδιοκτήτες και ενοικιαστές. Συγκεκριμένα, δικαίωμα συμμετοχής έχουν φυσικά πρόσωπα που έχουν εμπράγματο δικαίωμα (πλήρης κυριότητα ή επικαρπία ή ψιλή κυριότητα) σε επιλέξιμη κατοικία ή μισθωτές (ενοικιαστές) που ενοικιάζουν επιλέξιμη κατοικία με την ύπαρξη μισθωτηρίου συμβολαίου, με διάρκεια υπολειπόμενης ισχύος μίσθωσης τουλάχιστον επτά (7) ετών κατά την υποβολή της αίτησής τους στο πρόγραμμα.
Σε περίπτωση ύπαρξης περισσότερων δικαιούχων εμπράγματων δικαιωμάτων (ιδιοκτητών – συγκυρίων) σε επιλέξιμη κατοικία: αν η κύρια χρήση της υπό αίτηση κατοικίας γίνεται από έναν εκ των συγκυρίων, δικαίωμα συμμετοχής στο Πρόγραμμα έχει μόνον ο συγκύριος που την ιδιοκατοικεί. Αν η κύρια χρήση της υπό αίτηση κατοικίας αφορά σε έτερο πρόσωπο μη συγκύριο (περίπτωση ενοικίασης ή δωρεάν παραχώρησης), δικαίωμα συμμετοχής στο Πρόγραμμα έχει οποιοσδήποτε εκ των συγκυρίων με εμπράγματο δικαίωμα πλήρους κυριότητας / επικαρπίας (όχι ψιλή κυριότητα).
Το ποσοστό επιχορήγησης των ωφελουμένων διαμορφώνεται ανάλογα με την εισοδηματική κατηγορία στην οποία ανήκουν και την ενδεχόμενη ένταξη τους σε κάποια από τις ειδικές κατηγορίες δικαιούχων. Οι εισοδηματικές κατηγορίες απαρτίζονται από το ατομικό και το οικογενειακό εισόδημα και είναι δύο:
- Ατομικό Εισόδημα: ≤ 5.000 € / Οικογενειακό Εισόδημα: ≤ 10.000 €
- Ατομικό Εισόδημα: > 5.000 € / Οικογενειακό Εισόδημα: > 10.000 €
Στο εισόδημα προσμετρούνται το Συνολικό Δηλωθέν εισόδημα, τα Απαλλασσόμενα και Αυτοτελή Φορολογούμενα εισοδήματα καθώς και η Προστιθέμενη Διαφορά Αντικειμενικών Δαπανών, όλων των μελών της οικογένειας του αιτούντος.
Οι ειδικές κατηγορίες ωφελουμένων περιλαμβάνουν τους πληγέντες φυσικών καταστροφών των περιοχών της Θεσσαλίας και τους σεισμόπληκτους του Αρκαλοχωρίου και της Σάμου, τις οικογένειες με μέλος ή μέλη με αναπηρία (ΑΜΕΑ) και τις οικογένειες με τρία εξαρτώμενα τέκνα. Όσοι δεν εντάσσονται σε κάποια από τις παραπάνω κατηγορίες χαρακτηρίζονται ως «Λοιποί Ωφελούμενοι». Τούτων δοθέντων, ξεκινώντας από ποσοστό επιχορήγησης 50% για τη γενική κατηγορία των Λοιπών Ωφελούμενων, η επιχορήγηση φτάνει στο 65% για τους τρίτεκνους και ανέρχεται ακόμη και ως το 100% για τους ανωτέρω πληγέντες.
Επιλέξιμες ΠαρεμβάσειςH τοποθέτηση ή η αναβάθμιση θερμομόνωσης / θερμοπρόσοψης, η αντικατάσταση κουφωμάτων, η αναβάθμιση του συστήματος θέρμανσης / ψύξης, η τοποθέτηση συστήματος ζεστού νερού χρήσης με χρήση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ), αλλά και λοιπές παρεμβάσεις εξοικονόμησης ενέργειας, όπως η εγκατάσταση έξυπνου συστήματος διαχείρισης (smart home) και η εγκατάσταση συστήματος αποθήκευσης ενέργειας (μπαταρίες).
Στο κόστος κάθε παρέμβασης, περιλαμβάνονται εκτός των υλικών και του ΦΠΑ, και το κόστος εργασίας. Στο κόστος εργασίας συμπεριλαμβάνονται τυχόν απαιτούμενες ασφαλιστικές εισφορές ΙΚΑ για τις οικοδομικές εργασίες που εκτελούνται από εργατοτεχνίτες (μη στεγασμένα επαγγέλματα) και οι οποίες βαρύνουν τον Ωφελούμενο του Προγράμματος ως «κύριο του έργου» και οι οποίες είναι επιλέξιμες από το πρόγραμμα. Εκτός από τις ενεργειακές παρεμβάσεις καλύπτεται και η αμοιβή συμπληρωματικών δαπανών που θα χρειαστεί να κάνει κάποιος, συγκεκριμένα των 4 δαπανών:
- Το κόστος για τη διενέργεια των δύο ενεργειακών επιθεωρήσεων και τη συμπλήρωση των εντύπων Πρότασης Παρεμβάσεων και Καταγραφής Παρεμβάσεων
- H αμοιβή για την κατάρτιση της Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Κτιρίου/Διηρημένης Ιδιοκτησίας.
- Η αμοιβή του συμβούλου έργου (για την υποβολή της αίτησης και την όλη διαχείρισή της, συμπεριλαμβανομένης της προσκόμισης των δικαιολογητικών έως την τελική εκταμίευση).
- Η αμοιβή για τυχόν εκδόσεις αδειών / εγκρίσεων / βεβαίωσης άρθρου 30 Ν.4495/2017 ή εκπόνησης μελετών (στο πλαίσιο έκδοσης αδειών και εγκρίσεων) που απαιτούνται από την κείμενη νομοθεσία για την υλοποίηση παρεμβάσεων (όπως για παράδειγμα αμοιβή για έγκριση εργασιών δόμησης μικρής κλίμακας).
Καταρχήν, η αίτηση γίνεται μόνο μέσω TAXISnet, επομένως πρέπει απαραιτήτως το φυσικό πρόσωπο να έχει κωδικούς πρόσβασης στην εφαρμογή TAXISnet. Σε περίπτωση που υπάρχουν εκκρεμότητες νομιμοποίησης/τακτοποίησης στο ακίνητο, η υποβολή δήλωσης για υπαγωγή σε νόμο τακτοποίησης αυθαιρέτων κατασκευών θα πρέπει να προηγηθεί πριν την υποβολή της αίτησης στο Πρόγραμμα.
Θα πρέπει επίσης να έχει ολοκληρωθεί η υποβολή και εκκαθάριση φορολογικής δήλωσης του δικαιούχου για το φορολογικό έτος 2023.
Ενώ, σε περίπτωση ύπαρξης περισσότερων δικαιούχων εμπράγματων δικαιωμάτων στο ακίνητο θα πρέπει να έχει εξασφαλισθεί η συναίνεση των συγκυριών και να αναγράφεται ορθά ο αριθμός παροχής ηλεκτρικής ενέργειας στη δήλωση των στοιχείων ακινήτων (Ε9) τους.
Τέλος, αν αγοράστηκε πρόσφατα το ακίνητο (απόκτηση για πρώτη φορά εμπράγματου δικαιώματος επί του ακινήτου μετά τις 31/12/2023) θα πρέπει να έχει προηγηθεί η καταχώρηση / τροποποίηση των στοιχείων στο Ε9 και μετά να προχωρήσει ο ενδιαφερόμενος στην υποβολή αίτησης.
Δικαιολογητικά προγράμματος Εξοικονομώ 2025Τα απαιτούμενα δικαιολογητικά είναι τα ακόλουθα:
- Οικοδομική Άδεια ή/και άλλο αντίστοιχο/πρόσθετο νομιμοποιητικό έγγραφο.
Βεβαίωσης διεύθυνσης από οικείο ΟΤΑ, εφόσον η διεύθυνση δεν ταυτίζεται με τα δικαιολογητικά που προσκομίζονται. - Πιστοποιητικό Ενεργειακής Απόδοσης (Α’ ΠΕΑ).
- Για ενοικίαση ή δωρεάν παραχώρηση, απαιτείται Δήλωση συμμόρφωσης με τον κανονισμό De Minimis.
- Σε περίπτωση υποβολής αίτησης από μισθωτή απαιτείται το Μισθωτήριο συμβόλαιο.
- Για απόκτηση ακινήτου μετά από τις 31.12.2023 υποβάλλονται: οι τίτλοι ιδιοκτησίας και το πιστοποιητικό μεταγραφής από το αρμόδιο υποθηκοφυλακείο ή το πιστοποιητικό καταχώρησής του στα κτηματολογικά φύλλα του οικείου Κτηματολογικού Γραφείου, συν Υπεύθυνη Δήλωση ν.1599/1986 του αιτούντος, όπου δηλώνεται ότι το ακίνητο θα χρησιμοποιηθεί ως κύρια κατοικία.
- Για οικογένειες με μέλος/μέλη ΑΜΕΑ, υποβάλλεται η «Γνωστοποίηση Αποτελέσματος Πιστοποίησης Αναπηρίας», που εκδίδεται από το Κέντρο Πιστοποίησης Αναπηρίας ή έγγραφο κατά περίπτωση από υγειονομική επιτροπή πιστοποίησης/γνωμάτευσης αναπηρίας ή άλλη αρμόδια αρχή. Ενώ σε περίπτωση οικογενειών με τρία (3) εξαρτώμενα τέκνα, υποβάλλεται Πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης που εκδόθηκε τον τελευταίο μήνα.
- Τέλος, για φορολογικούς κάτοικους εξωτερικού απαιτούνται πρόσθετα δικαιολογητικά.
